Bolesławiec

Pierwsza szubienica trafiła do Bolesławca wraz z tak zwanym osadnictwem niemieckim, a kary odbywające się na niej pokrywały się z prawem przyniesionym przez osadników z głębi dzisiejszych terenów Niemiec. Najstarsza szubienica pełniła swoje funkcje przez bardzo długi czas, jednak nie możemy powiedzieć jednoznacznie kiedy jej funkcje częściowo lub w całości przejęła szubienica znajdująca się poza murami samego miasta. Przy temacie szubienicy nie sposób zapomnieć o pręgierzu, ponieważ w Bolesławcu bardzo często pierwszy etap stracenia odbywał się pod pręgierzem, a dopiero później prowadzono skazańca na stracenie na szubienicę.
Sama szubienica miała bardzo istotne znaczenie dla mieszkańców od zarania powstania. W Bolesławcu jak i w wielu innych miejscowościach temat ten mocno się pokrywa, co jest jak najbardziej zrozumiałe jeżeli weźmiemy do analizy szereg faktów. Pominiemy w tym momencie temat straceń domniemanych wiedźm i czarownic, ponieważ było to zjawisko marginalne na terenie Bolesławca, chociaż wprawiało liczne grono społeczne w strach i swego rodzaju dystans graniczący z odrazą.
Jednym z przykładów może być sytuacja zapoczątkowana 18 sierpnia roku 1657, kiedy to a mocy carskiego zarządzenia w Bolesławcu rozpoczęto grzebanie zwłok samobójców w bezpośredniej bliskości szubienicy. Zarządzenie miało na celu ograniczenie liczby samobójstw, dlatego też nakazano aby zwłoki przenosić i grzebać przy szubienicy w trakcie dnia. Z uwagi na wiele zabobonów i ustnych przekazów na temat samobójców, już przez sam fakt spoczywania ich szczątków w pobliżu szubienicy nadawał szczególnego znaczenia dla tego miejsca.

Należy pamiętać, iż szubienica jako miejsce karania cięższych przestępstw, była także czymś w rodzaju odreagowania społecznego, co wiąże się i tłumaczy liczne zgromadzenia mieszkańców zwłaszcza przy bardziej kontrowersyjnych czy ciężkich przewinieniach.

Bardzo ciekawym epizodem z funkcjonowania szubienicy na rynku w Bolesławcu jest sytuacja z roku 1622, a dokładniej 6 czerwca. Przedstawiciele cechów miejskich wraz ze swoimi czeladnikami pod przewodnictwem burmistrza miasta Bolesławiec, Zachariasza Prellera, podjęli się gruntownej renowacji szubienicy. Sam fakt renowacji nastąpił pod wpływem przekonywań samego burmistrza, który przemawiał jak bardzo ważne jest to miejsce na terenie miasta i jak ważne jest utrzymanie jego funkcjonowania. Same prace były związane z dodatkową otoczką, ponieważ pito piwo, oddawano salwy armatnie oraz można mówić o czymś w rodzaju mini festynu.
Kolejny remont odbył się dając wiarę zapisom kronik, w roku 1740. Wspomina się także o „festynowej” oprawie, niestety nie zachowały się źródła opisujące szerzej tego wydarzenia.
Historia pierwszej szubienicy w Bolesławcu kończy się 5 marca roku 1823. Jest to data, która definitywnie kończy historię budowli, ponieważ wtedy właśnie została ona zburzona. Jednakże samo funkcjonowanie miejsca i szubienicy zakończyło się trochę wcześniej, a mianowicie wraz z datą 2 listopad 1799 roku. Mowa w tym momencie o decyzji rady miasta, kiedy zawieszono wykonywanie wyroków na szubienicy oraz zdecydowano o jej wyburzeniu.

Miasto jakim jest oczywiście Bolesławiec charakteryzuje się nie tylko pięknym otoczeniem, ceramiką czy też ciekawą historią, ale także i bardzo interesującymi zabytkami, co już oczywiście z historią zawsze ma wiele wspólnego.
Do jednych z najciekawszych zabytków, które koniecznie trzeba zwiedzić będąc w Bolesławcu, są przepiękne kamienice mieszczące się wokoło Rynku Starego Miasta. Oczywiście kamienic jako tako jest tam dość sporo, jednakże są też takie, które bezsprzecznie się wyróżniają z tłumu i to właśnie one zaliczają się do jednych z najciekawszych zabytków miasta Bolesławiec. Tymi kamienicami są między innymi kamienica znajdująca się przy ulicy Rynek o numerze 29. Znajduje się w niej słynna w całym mieście kawiarnia „Pod Złotym Aniołem”. Kamienica ta swoją niezwykłą urodę zawdzięcza rokokowej płaskorzeźbie zdobiącej elewację, która to płaskorzeźba przedstawia wizerunek anioła z wykutą tam datą 1776.
Kolejną interesującą kamienicą jest ta, znajdująca się przy ulicy Rynek o numerze 28. Na dzień dzisiejszy w tejże właśnie kamienicy znajduje się księgarnia „Agora”, jednak jest to kamienica datowana na okres baroku i słynie z tego, iż urodził się w niej bardzo znany podróżnik i badacz K.F.Appun.
Następną ciekawą kamieniczką jest ta, która znajduje się przy ulicy Mickiewicza o numerze 1 i zbiega się z ulicą Sierpnia 80. Elewacja wspomnianej kamienicy została wykonana z płytek ceramicznych, charakterystycznych dla stylu secesyjnego i posiada ona bardzo wiele roślinnych ornamentów, co nadaje jej niezwykłego uroku i urody.
Kolejnym bardzo interesującym zabytkiem Bolesławca są niewątpliwie zachowane częściowo mury obronne miasta. Mury te datowane są na okres średniowiecza, a ich ilość i stan w jakim się zachowały są naprawdę imponujące, gdyż zostały one częściowo rozebrane w czasie wojen napoleońskich. Wzdłuż zachowanych fragmentów ciągnie się trasa spacerowa a także i pas Plant. Warto także dodać, że w doskonałym stanie zachowała się także jedna baszta, w której na dzień dzisiejszy znajduje się Bolesławieckie Towarzystwo Fotograficzne.
Jeżeli chodzi o zabytki natury sakralnej, to tutaj Bolesławiec również bynajmniej nie ma się czego wstydzić. W mieście bowiem znajduje się zabytkowe Sanktuarium Maryjne – kościół Wniebowzięcia NMP oraz św. Mikołaja z XV wieku. Wnętrze kościoła wyraźnie tchnie stylem barokowym, a zostało ono wykonane przez Giulio Simonetiego. Do najciekawszych elementów w kościele zaliczyć można ambonę oraz chrzcielnicę, pochodzące z drugiej połowy XVIII wieku. Sympatycy malarstwa znajdą w kościele także bezcenne dzieło J.W.Neunhertza „Chrystus cierpiący na krzyżu”. Obraz pochodzi z roku 1736. Naokoło samego kościoła zobaczyć można także bardzo wiele pięknych, barokowych rzeźb, które, podobnie jak i ołtarz główny, zostały zaprojektowane i wykonane przez Jerzego Leonarda Webera. Do najwyższej wieży kościoła w dwudziestym wieku, mówiąc ściślej, na początku tegoż wieku, dobudowano także hełm.
Jak więc doskonale widać, choć wymienione zostały zaledwie wybrane zabytki Bolesławca, miasto pod tym względem nie ma się czego wstydzić.